Böbrek Kanalı Darlığı Onarım Ameliyatı

Psoas hitch, idrar yolunun (üreterin) alt bölümünde oluşan darlık, tıkanıklık ya da hasar nedeniyle mesaneye ulaşamadığı durumlarda uygulanan bir onarım tekniğidir. En sık jinekolojik veya pelvik cerrahiler sırasında üreterin zedelenmesi, taş cerrahisine bağlı yaralanmalar veya darlıklarda tercih edilir. Bu yöntemde mesane yukarı doğru çekilerek psoas kasına dikilir ve sağlam üreter ucuyla yeniden birleştirilir. Böylece idrarın böbrekten mesaneye kesintisiz akışı yeniden sağlanmış olur.

Her iki teknik de üreterin alt kısmındaki uzun segment kayıplarını onarmak için kullanılır, ancak uygulama biçimleri farklıdır. Psoas hitch'te mesane bir bütün olarak yukarı çekilip psoas kasına sabitlenirken, Boari flepte mesane duvarından bir doku parçası tüp şeklinde kaldırılarak eksik üreter bölümü uzatılır. Genellikle kayıp segment kısa-orta uzunluktaysa psoas hitch, daha uzun kayıplarda ise Boari flep tercih edilir. Hangi yöntemin uygulanacağına ameliyat sırasında darlığın uzunluğu ve mesanenin esnekliği değerlendirilerek karar verilir.

Ameliyat sonrası hastanede kalış süresi genellikle birkaç gündür ve bu süre kişinin genel sağlık durumuna göre değişebilir. Günlük hafif aktivitelere iki-üç hafta içinde dönülebilirken, tam iyileşme ve dokuların sağlamlaşması genellikle dört ila altı haftayı bulur. Bu dönemde ağır kaldırma, zorlu egzersiz ve karın içi basıncı artıran hareketlerden kaçınılması önerilir. Kesin iyileşme süresi, uygulanan tekniğe ve varsa ek girişimlere göre hekiminiz tarafından belirlenir.

Ameliyat sonrası mesanenin dinlenmesi ve dikiş hatlarının iyileşmesi için genellikle bir idrar sondası bir süre yerinde bırakılır. Bu süre çoğunlukla birkaç gün ile birkaç hafta arasında değişir ve iyileşmenin seyrine göre ayarlanır. Ayrıca üreter içine yerleştirilen ince bir tüp (double-J stent) de idrar akışını desteklemek amacıyla belirli bir süre kalabilir. Sonda ve stentin ne zaman çıkarılacağına, yapılan kontroller sonucunda hekiminiz karar verir.

Double-J stent, üreterin içine yerleştirilen esnek ince bir tüptür ve iyileşme sürecinde idrarın böbrekten mesaneye rahatça akmasını sağlar. Ayrıca dikiş hattını destekleyerek onarılan bölgenin darlaşmasını önlemeye yardımcı olur. Stent genellikle ameliyattan birkaç hafta sonra basit bir işlemle çıkarılır ve bu işlem çoğunlukla kısa sürer. Stent yerindeyken hafif yan ağrısı veya sık idrara çıkma hissi olabilir; bu belirtiler genellikle stent çıkarıldıktan sonra geçer.

Masa başı ve hafif tempolu işlere genellikle iki-üç hafta içinde dönülebilir, ancak bu süre kişinin iyileşme hızına göre değişir. Fiziksel güç gerektiren, ağır kaldırma içeren işlere dönüş için genellikle dört-altı haftalık bir bekleme önerilir. Araç kullanımına, ağrı kesici ihtiyacı ortadan kalktığında ve ani hareketlerde rahatsızlık hissedilmediğinde başlanabilir. İşe ve günlük aktivitelere dönüş zamanı için mutlaka hekiminizin önerilerine uymanız gerekir.

Ameliyat sonrası ilk günlerde idrarda hafif pembemsi renk veya az miktarda kan görülmesi, özellikle stent takılıysa beklenen bir durumdur ve genellikle kendiliğinden azalır. Bol su içmek bu süreçte idrarın rengini açmaya yardımcı olur. Ancak idrarda yoğun kırmızı kan, pıhtı gelmesi ya da idrar yapamama durumu ortaya çıkarsa vakit kaybetmeden doktora başvurulmalıdır. Ayrıca yüksek ateş, şiddetli yan ağrısı veya idrar yaparken belirgin yanma da mutlaka değerlendirilmelidir.

Yüksek ateş, titreme, şiddetli ve geçmeyen yan veya karın ağrısı acil değerlendirme gerektiren belirtilerdir; bunlar iltihap ya da idrar kaçağının işareti olabilir. İdrar çıkışının aniden durması, karında şişkinlik veya bulantı-kusma da geç kalınmaması gereken durumlardır. Ameliyat kesisinde kızarıklık, akıntı veya artan ağrı da enfeksiyon açısından önemlidir. Bu belirtilerden herhangi biri ortaya çıktığında kendi kendinize ilaç almak yerine derhal sağlık kuruluşuna başvurmanız gerekir.

Darlık nedeniyle böbrekte biriken idrar boşaltıldığında, böbrek fonksiyonlarında genellikle belirgin bir iyileşme görülür. Ancak iyileşmenin derecesi, darlığın ne kadar süredir devam ettiğine ve böbrekte kalıcı hasar oluşup oluşmadığına bağlıdır. Uzun süre tıkalı kalmış böbreklerde işlev kısmen geri dönebilir ya da eski düzeyine ulaşamayabilir. Ameliyat sonrası düzenli kontroller ve görüntüleme testleriyle böbreğin durumu takip edilir.

Başarılı bir onarımdan sonra çoğu hastada idrar akışı kalıcı olarak düzelir, ancak az sayıda hastada birleşme bölgesinde yeniden darlık gelişebilir. Bu durum genellikle iyileşme sürecinde oluşan skar (nedbe) dokusuna bağlıdır. Tekrarlayan darlık belirtileri arasında yan ağrısının geri dönmesi, tekrarlayan idrar yolu enfeksiyonları veya böbrek fonksiyon testlerinde bozulma yer alır. Bu nedenle ameliyat sonrası önerilen aralıklarla kontrole gitmek erken tanı açısından önemlidir.

Mesane yukarı çekilip sabitlendiği için ilk dönemde mesanenin hacmi geçici olarak azalabilir ve bu da sık idrara çıkma hissine yol açabilir. Zamanla mesane uyum sağladıkça bu şikayet genellikle azalır ve düzelir. Kalıcı idrar kaçırma bu ameliyatın beklenen bir sonucu değildir; ancak kişiye özel değerlendirme önemlidir. İyileşme sürecinde idrar alışkanlıklarındaki değişiklikleri hekiminizle paylaşmanız takip açısından yararlı olur.

Cinsel yaşama dönüş için genellikle dikiş hatlarının ve karın içi dokuların yeterince iyileşmesi beklenir; bu süre çoğunlukla dört-altı hafta civarındadır. Bu dönemde karın içi basıncı artıran zorlanmalardan kaçınmak, onarılan bölgenin sağlamlaşmasına yardımcı olur. Ağrı, rahatsızlık ya da kesi bölgesinde gerilme hissi devam ettiği sürece beklemek daha uygundur. Kesin zamanlama kişiden kişiye değiştiği için bu konuda hekiminizin önerisini almanız en doğrusudur.

Psoas hitch onarımı hem açık cerrahi hem de laparoskopik ya da robotik yöntemlerle uygulanabilir; seçim darlığın yeri, uzunluğu ve hastanın genel durumuna göre yapılır. Kapalı yöntemlerde genellikle daha küçük kesiler kullanılır, ancak her hasta bu yaklaşımlara uygun olmayabilir. Ameliyatın nasıl yapılacağına, önceki cerrahiler ve dokuların durumu da değerlendirilerek karar verilir. Hangi tekniğin size uygun olduğunu ameliyat öncesi yapılan incelemeler belirler.