Ağız ve Diş Sağlığı

Dentin Hassasiyeti

Dentin hassasiyeti, mine incelmesiyle dentin kanalcıklarının açığa çıkması sonucu oluşan keskin ağrıdır. Koru Hastanesi olarak desensitize edici yaklaşımlar ve koruyucu uygulamalar sunuyoruz.

Dentin hassasiyeti, açığa çıkan dentin yüzeyinin sıcak, soğuk, tatlı, asitli ya da mekanik uyaranlara karşı kısa süreli, keskin ağrı ile yanıt vermesi olarak tanımlanır. Diş çürüğü ya da diğer dental patolojiler dışlandığında hidrodinamik teori temelinde değerlendirilir. Yaygın bir şikayet olup yaşam kalitesini etkiler.

Dentin hassasiyeti, mine kaybı, diş eti çekilmesi, periodontal hastalıklar, beyazlatma sonrası ve dental işlemler sonrası ortaya çıkabilir. Tedavi multifaktöriyel yaklaşım gerektirir.

Dentin Hassasiyeti Nedir?

Dentinin yapısında bulunan ince tübüller, açığa çıktıklarında dış uyaranların pulpaya iletilmesini sağlar. Hidrodinamik teoriye göre, tübüllerdeki sıvının hareketi pulpadaki sinir uçlarını uyararak ağrıya yol açar. Sınıflandırma:

Akut hassasiyet: Kısa süreli, yeni başlamış.
Kronik hassasiyet: Aylar ya da yıllar süren.
Hafif: Yalnız soğuk uyarana yanıt.
Orta: Birden fazla uyarana yanıt.
Şiddetli: Spontan ağrı, günlük yaşamı etkileyen.

Etkilenen bölgeler:

Servikal bölge (diş eti hattı).
Çiğneme yüzeyleri.
Diş kenarları.

Dentin Hassasiyeti Belirtileri

Klinik tablo:

Soğuk içeceklere keskin ağrı
Sıcak içeceklere hassasiyet
Tatlı yiyeceklere yanıt
Asitli yiyeceklere duyarlılık
Fırçalama sırasında ağrı
Soğuk hava ile ağrı
Diş etinde çekilme
Diş yüzeyinde aşınma
Yemekten kaçınma
Su tüketiminden kaçınma
Diş ipi kullanımında güçlük
Yaşam kalitesinde azalma
Uyku bozuklukları (gece soğuk hava ile uyanma)
Anksiyete
Sosyal kaygı

Dentin Hassasiyeti Nedenleri

Diş eti çekilmesi (servikal dentin açığa çıkması)
Periodontal hastalıklar
Periodontal tedavi sonrası
Sert ya da yanlış fırçalama
Diş aşınması (atrition, abrazyon, erozyon, abfraksiyon)
Diş çürüğü
Kırık diş
Mine hipoplazisi
Bruksizm
Asitli içecek tüketimi
Gastroözofageal reflü
Yeme bozuklukları
Diş beyazlatma sonrası
Restoratif tedavi sonrası
Çatlak diş sendromu
Kserostomi

Risk Faktörleri

Periodontal hastalık
Sert fırçalama alışkanlığı
Aşırı asitli içecek tüketimi
Bruksizm
Gastroözofageal reflü
Yeme bozuklukları
Diş beyazlatma uygulamaları
İleri yaş
Eksik restoratif tedavi
Diş eti çekilmesi
Kserostomi
Stres

Dentin Hassasiyeti Tanısı

Anamnez: Hassasiyet karakteri, tetikleyiciler, başlangıç, eşlik eden belirtiler.
Klinik muayene: Diş yüzeylerinin değerlendirilmesi, diş eti durumu, oklüzyon.
Hassasiyet testi: Soğuk, sıcak, hava ve mekanik uyaran ile.
Skala değerlendirme: VAS, Schiff Hassasiyet Skalası.
Görüntüleme: Periapikal radyografi (çürük, kırık dışlama).
Transillüminasyon: Çatlak değerlendirmesi.
Ayırıcı tanı: Çürük, kırık, pulpitis, çatlak diş sendromu, periodontal hastalık.

Dentin Hassasiyeti Tedavisi

Tedavi koruyucu, yerinde ve cerrahi yaklaşımları içerir.

Koruyucu yaklaşım:

Yumuşak diş fırçası.
Doğru fırçalama tekniği.
Düşük abraziv diş macunu.
Asitli içecek tüketiminin sınırlandırılması.
Bruksizm yönetimi.
Reflünün tedavisi.

Hassasiyet gidericiler:

Potasyum nitrat içerikli macunlar.
Stronsiyum klorid içerikli ürünler.
Arginin içerikli macunlar.
Kalsiyum sodyum fosfosilikat (NovaMin).
Florid içerikli ürünler.

Diş hekimi uygulamaları:

Florid vernikleri.
Hassasiyet giderici ajanlar.
Adeziv reçineler.
Cam iyonomer örtüleyici.
Glütaraldehit içerikli ürünler.
Lazer uygulamaları.

Restoratif tedavi:

Kompozit dolgu.
Cam iyonomer dolgu.
İnley/onlay.
Tam kron (şiddetli olgular).

Periodontal tedavi:

Diş eti çekilmesinin yönetimi.
Mukogingival cerrahi.
Gren greftleri (servikal örtme).
Plak kontrolü.

Pulpa tedavisi:

Pulpa kaplama (şiddetli olgular).
Kanal tedavisi (çok ileri olgular).

İzlem: Düzenli klinik kontroller, hassasiyet skalası takibi, tetikleyici izleme.

Dentin Hassasiyeti Komplikasyonları

Yaşam kalitesinde azalma
Beslenme bozuklukları
Su tüketiminden kaçınma
Hijyenden kaçınma
Plak birikimi
Çürük gelişimi
Periodontal hastalık
Pulpa enflamasyonu
Diş kaybı (ileri olgular)
Anksiyete
Uyku bozuklukları
Sosyal kaygı
Depresyon (kronik olgular)

Korunma

Yumuşak diş fırçası kullanımı.
Doğru fırçalama tekniği.
Düşük abraziv diş macunu.
Asitli içecek tüketiminin sınırlandırılması.
Asitli tüketim sonrası fırçalama için 30-60 dakika bekleme.
Su ile ağız çalkalama.
Reflünün yönetimi.
Bruksizm yönetimi.
Yeme bozukluklarının tedavisi.
Diş eti sağlığının korunması.
Düzenli diş hekimi kontrolleri.
Florid içerikli macun kullanımı.
Erken belirtilerde başvuru.

Sık Sorulan Sorular

Hassasiyet kalıcı mı? Çoğu olguda tedavi ile kontrol altına alınır. Nedenin ortadan kalkması ile kalıcı kazanım sağlanabilir.

Hassasiyet giderici macunlar işe yarar mı? Düzenli kullanımda etkilidir. Birkaç hafta içinde yarar görülür.

Soğuk içeceklerden mi kaçınmalıyım? Hassasiyet ataklarını tetikliyorsa geçici olarak kaçınılabilir; uzun vadede tedavi gerekir.

Beyazlatma hassasiyet yapar mı? Geçici hassasiyet beyazlatma sonrası sık görülür. Birkaç hafta içinde geriler.

Lazer tedavisi etkili mi? Tübüllerin tıkanması yoluyla hassasiyeti azaltır.

Diş eti çekilmesi düzelir mi? Cerrahi greftler ile servikal bölge örtülebilir.

Kanal tedavisi gerekir mi? Yalnızca pulpa etkilenmesi olan ileri olgularda tercih edilir.

Hangi durumda hekime başvurmalıyım? Soğuk, sıcak, tatlı uyaranlara ağrı, fırçalama sırasında rahatsızlık, diş eti çekilmesi durumunda başvurun.

Bilgilendirme: Bu yazı yalnızca bilgilendirme amaçlıdır ve tıbbi tedavi yerine geçmez. Dentin hassasiyeti ile ilgili yakınmalarınız için bir hekime başvurmanız ve değerlendirmenizi uzman bir hekim ile yapmanız önerilir. Kişisel sağlık kararları için mutlaka hekiminize danışınız.

Ağız ve Diş Sağlığı Doktorlarımız

Bu alanda deneyimli uzman hekimlerimizle yanınızdayız

Dt. Birce İlayda Gürbüz

Ağız ve Diş Sağlığı Uzmanı Koru Ankara Hastanesi

Dt. Rıfat Baran Dokgöz

Ağız ve Diş Sağlığı Uzmanı Koru Ankara Hastanesi

Uzman Hekimlerimizle Tanışın

Sağlığınız için hemen randevu alın veya bizi arayın.

Hemen Randevu Al 0312 911 77 77

Diğer Hastalıkları Keşfedin!

Sağlık konularında detaylı bilgiye ulaşın

Sıkça Sorulan Sorular

Dışlerim neden sızlıyor, bende dentin hassasiyeti mi var?

Soğuk bir şey içtiğinde veya dişini fırçalarken anlık, keskin bir sızı hissediyorsan dentin hassasiyeti yaşıyor olabilirsin. Genellikle dişin en dışındaki koruyucu tabaka olan mine aşındığında altındaki sinirli doku açığa çıkar ve bu sızıyı tetikler.

Dentin hassasiyeti nasıl bir his, sızlaması çok mu kötü?

Genelde soğuk, sıcak, tatlı veya ekşi bir şey yiyip içerken dişinde kısa süreli, şimşek çakar gibi bir sızı hissedersin. Bazı kişilerde bu sızı çok hafifken, bazılarında günlük hayatı etkileyecek kadar rahatsız edici olabilir.

Diş sızlaması geçer mi, kendiliğinden düzelir mi?

Bazen diş eti çekilmesi veya mine aşınması durdurulursa sızı azalabilir ancak genellikle kendiliğinden tamamen geçmez. Doğru diş macunu kullanımı ve diş hekimi müdahalesi ile bu sızılar büyük oranda kontrol altına alınabilir.

Dentin hassasiyeti ciddi bir hastalık mı, ölümcül mü?

Hayır, dentin hassasiyeti ölümcül bir durum değildir. Ancak dişin sağlığını korumak ve ağrısız yemek yiyebilmek için ihmal edilmemesi gereken bir diş problemidir.

Dişlerimi çok sert fırçalıyorum, hassasiyet yapar mı?

Evet, dişleri çok sert fırçalamak veya çok sert kıllı fırçalar kullanmak diş minesini aşındırır. Bu da dişin altındaki dentin tabakasının açığa çıkmasına ve hassasiyetin başlamasına neden olur.

Dentin hassasiyeti bulaşıcı mı, başkasına geçer mi?

Hayır, dentin hassasiyeti mikroplu bir hastalık olmadığı için bulaşıcı değildir. Kişinin kendi diş yapısı ve temizlik alışkanlıklarıyla ilgilidir.

Hassas dişlerim var, ne yememeli veya ne içmemeliyim?

Çok soğuk dondurma, çok sıcak çay veya asitli içecekler hassasiyeti tetikleyebilir. Ayrıca limon, sirke gibi asit oranı yüksek gıdalar mine tabakasını daha da zayıflatabileceği için tüketimi sınırlandırılabilir.

Dentin hassasiyeti kalıtsal mı, annemden bana mı geçti?

Doğrudan kalıtsal bir hastalık değildir ancak diş minesinin yapısı ve diş eti çekilmesine yatkınlık genetik olabilir. Ailede bu tür sorunlar varsa, senin de dişlerinin hassas olma ihtimali daha yüksek olabilir.

Dişlerimi beyazlatmak istiyorum, hassasiyet yapar mı?

Beyazlatma işlemleri dişin yapısına bağlı olarak geçici bir hassasiyete yol açabilir. Eğer zaten hassas dişlerin varsa, beyazlatma öncesi bir diş hekimine danışmak daha sağlıklı olur.

Dentin hassasiyeti için doğal yöntemler işe yarar mı?

Piyasada bulunan hassasiyet giderici diş macunları genellikle etkilidir ancak evde yapılan karbonat veya limon gibi uygulamalar diş minesine zarar verebilir. Bu yöntemlerden kaçınmak ve diş hekiminin önerdiği ürünleri kullanmak daha güvenlidir.

Hamilelikte diş sızlaması neden olur?

Hamilelikte değişen hormonlar diş etlerinde hassasiyete ve çekilmelere yol açabilir. Ayrıca beslenme alışkanlıklarındaki değişimler de diş minesini etkileyerek hassasiyeti artırabilir.

Dentin hassasiyeti stresle ilgili olabilir mi?

Stres, gece diş gıcırdatma veya sıkma (bruksizm) alışkanlığını tetikleyebilir. Dişleri sürekli sıkmak mine tabakasının çatlamasına ve hassasiyetin artmasına neden olabilir.

Vitamin veya mineral eksikliği diş hassasiyeti yapar mı?

Kalsiyum, D vitamini veya fosfor gibi diş sağlığı için önemli vitamin ve minerallerin eksikliği diş yapısının zayıflamasına yol açabilir. Bu da dolaylı olarak dişlerin dış etkenlere karşı daha duyarlı hale gelmesine neden olabilir.

Çocuklarda dentin hassasiyeti görülür mü?

Çocuklarda nadir de olsa görülebilir. Genellikle çürükler, mine gelişim bozuklukları veya sert yiyeceklerin aşırı tüketimi nedeniyle dişler hassaslaşabilir.

Yaşlılarda diş hassasiyeti neden daha yaygın?

Yaş ilerledikçe diş eti çekilmesi daha sık görülür ve yıllar süren çiğneme hareketi mine tabakasını inceltebilir. Bu yüzden yaşlı kişilerde diş hassasiyeti gençlere göre daha yaygın bir durumdur.

Hangi durumda diş sızlaması için acile gitmeli?

Sızı sadece soğukla değil de kendiliğinden, zonklama şeklinde başladıysa ve gece uykudan uyandırıyorsa bu bir enfeksiyon belirtisi olabilir. Bu durumda en kısa sürede bir diş hekimine görünmek gerekir.

Dentin hassasiyeti günlük hayatımı nasıl etkiler?

Sürekli bir şeyler yerken veya içerken sızı hissetmek yemek yeme keyfini kaçırabilir ve huzursuzluk verebilir. Ancak uygun bir bakım rutiniyle bu durum normal bir yaşam sürmene engel olmaz.

Dentin hassasiyetinden nasıl korunurum?

Yumuşak uçlu bir diş fırçası kullanmak, dişleri nazikçe fırçalamak ve asitli gıdalardan uzak durmak tercih edilen koruma yöntemleridir. Ayrıca düzenli diş hekimi kontrolleri, sorun büyümeden önlem almanı sağlar.