Ağız ve Diş Sağlığı

Diş Kökü Erimesi

Diş kökü rezorbsiyonu, kök dokusunun erimesiyle dişin destekleyici yapısının zayıflamasıdır. Koru Hastanesi olarak erken tanı ve koruyucu yaklaşım yaklaşımlarıyla rezorbsiyonu kontrol altına alıyoruz.

Diş kökü erimesi (kök rezorpsiyonu), dişin kök yapısının sement ve dentin tabakalarının patolojik biçimde çözünmesi olarak tanımlanır. Süt dişlerinde fizyolojik olarak gerçekleşirken daimi dişlerde patolojik bir durumdur. Travma, enflamasyon, basınç ya da idiopatik nedenlerle gelişebilir. Tedavi edilmediğinde diş kaybına yol açar.

Diş kökü erimesi sıklıkla asemptomatiktir ve rutin radyolojik incelemede saptanır. Sınıflandırma ve etiyolojinin belirlenmesi tedavi planlaması için önemlidir.

Diş Kökü Erimesi Nedir?

Kök rezorpsiyonu, odontoklast hücrelerinin etkisi ile sert dokuların çözünmesidir. Sınıflandırma:

İnternal rezorpsiyon: Kök kanal sisteminden başlayan.
Eksternal rezorpsiyon: Kök yüzeyinden başlayan.
- Yüzey rezorpsiyonu.
- Enflamatuar rezorpsiyon.
- Replasman rezorpsiyonu (ankiloz).
- Servikal eksternal rezorpsiyon.
- Apikal rezorpsiyon.
Fizyolojik rezorpsiyon: Süt dişlerinde normal sürme süreci.
Patolojik rezorpsiyon: Daimi dişlerde anormal.

Diş Kökü Erimesi Belirtileri

Klinik tablo:

Asemptomatik (sıklıkla)
Diş hareketliliği
Çiğneme sırasında ağrı
Perküsyon hassasiyeti
Diş renginde değişiklik (pembe renk - internal rezorpsiyonda)
Diş eti çekilmesi
Periodontal cep derinleşmesi
Diş kısalması
Apikal lezyon
Fistül
Çene şişliği
Vitalite testinde değişken yanıt
Ankiloz (replasman rezorpsiyonu)
Yüksek metalik perküsyon sesi (ankiloz)
Komşu dişlerde değişim

Diş Kökü Erimesi Nedenleri

Travma (luksasyon, avulsiyon, kırık)
Kronik pulpal enflamasyon
Periodontal hastalık
Ortodontik kuvvet (aşırı)
Diş beyazlatma (servikal rezorpsiyon)
Cerrahi travma
Komşu dişlerden basınç (gömülü diş)
Kistik ya da tümöral basınç
Sistemik hastalıklar (hipertiroidi, hiperparatiroidi)
İdiopatik (özellikle multipl rezorpsiyon)
Bisfosfonat kullanımı
Genetik faktörler
Viral enfeksiyonlar (HSV, VZV)
İmmün bozukluklar
Radyoterapi

Risk Faktörleri

Travma öyküsü
Ortodontik tedavi (özellikle uzun süreli)
Kanal tedavisi öyküsü
Diş beyazlatma
Gömülü dişler
Sistemik hastalıklar
Genetik yatkınlık
İmmün bozukluklar
Bisfosfonat kullanımı
Radyoterapi öyküsü
Bruksizm
Cerrahi geçmişi

Diş Kökü Erimesi Tanısı

Anamnez: Travma, önceki tedaviler, sistemik hastalıklar, aile öyküsü.
Klinik muayene: Mobilite, perküsyon, vitalite testi, diş eti değerlendirmesi.
Görüntüleme:
- Periapikal radyografi.
- Panoramik film.
- Konik ışın bilgisayarlı tomografi (üç boyutlu değerlendirme).
Transillüminasyon: Renk değişikliği değerlendirmesi.
Sistemik değerlendirme.
Ayırıcı tanı: Pulpa nekrozu, periapikal lezyon, kistler, tümörler, çürük.

Diş Kökü Erimesi Tedavisi

Tedavi rezorpsiyon tipine, lokalizasyonuna ve şiddetine göre belirlenir.

İnternal rezorpsiyon:

Kanal tedavisi (rezorpsiyon hücrelerinin uzaklaştırılması).
Kalsiyum hidroksit ile dezenfeksiyon.
MTA ya da biyoseramik dolgu.
Restoratif tedavi.

Eksternal enflamatuar rezorpsiyon:

Kanal tedavisi.
Kalsiyum hidroksit uygulaması.
Pulpa nekrozunun yönetimi.
Periodontal tedavi.

Servikal rezorpsiyon:

Cerrahi yaklaşım (flep cerrahisi).
Defektin temizlenmesi ve restorasyonu.
Cam iyonomer ya da kompozit dolgu.
Bağ doku greft uygulaması (gerekli olgular).

Replasman rezorpsiyonu (ankiloz):

Tedavi sınırlıdır.
Diş erken ya da geç kaybedilebilir.
Çocuklarda dekoronasyon (kron kesme) yaklaşımı.
Sonrasında implant ya da protetik tedavi.

Apikal rezorpsiyon:

Ortodontik kuvvetlerin azaltılması.
Kanal tedavisi (gerekli olgular).
İzlem.

Çekim:

İleri rezorpsiyon.
Restorasyon olanağı olmayan dişler.
Çoklu rezorpsiyon olgularında.
Sonrasında implant, köprü ya da protez.

Eşlik eden tedaviler:

Sistemik hastalıkların yönetimi.
Hijyen önerileri.
Periodontal idame.
Ağrı yönetimi (gerekli olgular).

İzlem: 3 ay, 6 ay, 1 yıl ve uzun dönem radyolojik kontrol.

Diş Kökü Erimesi Komplikasyonları

Diş hareketliliği artışı
Diş kaybı
Pulpa nekrozu
Periapikal lezyon
Çene kemiğinde kayıp
Maloklüzyon
Estetik bozukluk
Çiğneme bozukluğu
Komşu dişlere etki
Ankiloz
Periodontal hastalık
İmplant tedavisinde zorluk
Çene gelişiminde sorun (çocuklarda)
Yaşam kalitesinde azalma

Korunma

Travma sonrası hızlı değerlendirme.
Sporda ağız koruyucu kullanımı.
Ortodontik tedavide uygun kuvvet uygulaması.
Düzenli diş hekimi kontrolleri.
Erken radyolojik tarama.
Sistemik hastalıkların yönetimi.
Bruksizm yönetimi.
Periodontal sağlığın korunması.
Kanal tedavisinin uygun şekilde yapılması.
Bisfosfonat kullanımında değerlendirme.
Diş beyazlatma uygulamalarında dikkat.
Erken belirtilerde başvuru.

Sık Sorulan Sorular

Diş kökü erimesi ağrı yapar mı? Sıklıkla asemptomatiktir; pulpa etkilenmesi ya da enfeksiyon eşliğinde ağrı gelişebilir.

Tedavi edilebilir mi? Tipine ve evresine bağlıdır. Erken olgular tedavi edilebilir; ileri olgularda çekim gerekebilir.

Ortodontik tedavi rezorpsiyon yapar mı? Aşırı kuvvet ve uzun süreli tedavi apikal rezorpsiyona yol açabilir.

Travma sonra ne kadar süre içinde rezorpsiyon gelişir? Aylar ya da yıllar içinde gelişebilir; düzenli takip önemlidir.

Diş pembe renge dönerse? İnternal rezorpsiyonun belirtisi olabilir; hekime başvurulmalıdır.

İmplant yapılabilir mi? Çekim sonrası kemik durumu uygun olduğunda yapılabilir.

Çocuklarda farklı mı? Süt dişlerinde fizyolojik; daimi dişlerde travma sonrası daha sık gelişebilir.

Hangi durumda hekime başvurmalıyım? Diş renginde değişiklik, hareketlilik, ağrı ya da travma sonrası başvurun.

Bilgilendirme: Bu yazı yalnızca bilgilendirme amaçlıdır ve tıbbi tedavi yerine geçmez. Diş kökü erimesi ile ilgili yakınmalarınız için bir hekime başvurmanız ve değerlendirmenizi uzman bir hekim ile yapmanız önerilir. Kişisel sağlık kararları için mutlaka hekiminize danışınız.

Ağız ve Diş Sağlığı Doktorlarımız

Bu alanda deneyimli uzman hekimlerimizle yanınızdayız

Dt. Birce İlayda Gürbüz

Ağız ve Diş Sağlığı Uzmanı Koru Ankara Hastanesi

Dt. Rıfat Baran Dokgöz

Ağız ve Diş Sağlığı Uzmanı Koru Ankara Hastanesi

Uzman Hekimlerimizle Tanışın

Sağlığınız için hemen randevu alın veya bizi arayın.

Hemen Randevu Al 0312 911 77 77

Diğer Hastalıkları Keşfedin!

Sağlık konularında detaylı bilgiye ulaşın

Sıkça Sorulan Sorular

Diş kökü erimesi (rezorbsiyon) tam olarak ne demek, dişlerim neden eriyor?

Diş kökü erimesi, vücudun kendi hücrelerinin dişin kök dokusunu bir yabancı madde gibi algılayıp parçalamaya başlamasıdır. Genellikle travma, şiddetli diş gıcırdatma veya uzun süreli iltihaplar bu süreci tetikleyebilir.

Bende diş kökü erimesi mi var, nasıl anlarım?

Başlangıçta genellikle hiçbir belirti vermez. Ancak dişlerde açıklanamayan sallanma, diş etinde sürekli şişlik veya dişin renginde koyulaşma fark ediyorsanız bu bir işaret olabilir.

Diş kökü erimesi ağrı yapar mı?

Erime iç kısımdaysa genellikle ağrı yapmaz ve ancak röntgende fark edilir. Eğer erime dişin sinirlerine kadar ulaştıysa veya diş eti altına sızdıysa zonklayıcı bir ağrı hissedebilirsiniz.

Diş kökü erimesi neden olur, durup dururken diş erir mi?

Durup dururken olmaz; genellikle bir darbe, ortodontik tedavi (diş teli), gömülü diş baskısı veya diş etindeki kronik iltihaplar buna yol açar. Bazı durumlarda genetik yatkınlık da etkili olabilir.

Diş kökü erimesi bulaşıcı mıdır?

Hayır, diş kökü erimesi bulaşıcı bir hastalık değildir. Başka bir insana geçmesi veya ortak eşya kullanımıyla yayılması mümkün değildir.

Diş kökü erimesi ölümcül mü, çok tehlikeli bir şey mi?

Hayır, ölümcül bir durum değildir. Ancak erken fark edilmezse diş kaybına yol açabileceği için diş sağlığınız açısından ciddiye alınması gereken bir durumdur.

Diş kökü erimesi geçer mi, tedavisi mümkün mü?

Erimenin türüne ve ne kadar ilerlediğine bağlı olarak tedavi değişir. Erken aşamada kanal tedavisi veya dolgu ile süreç durdurulabilir, ancak çok ilerlemişse dişin çekilmesi gerekebilir.

Doğal yöntemlerle diş kökü erimesini durdurabilir miyim?

Doğal yöntemlerle veya bitkisel karışımlarla diş kökü erimesini durdurmak mümkün değildir. Bu durum biyolojik bir yıkım olduğu için mutlaka diş hekimi müdahalesi gerekir.

Diş kökü erimesi kalıtsal mı, çocuklarıma geçer mi?

Doğrudan kalıtsal bir hastalık değildir. Ancak diş yapısı veya çene gelişimi gibi özellikler aileden gelebildiği için dolaylı olarak yatkınlık yaratabilir.

Diş kökü erimesinden nasıl korunurum?

Düzenli diş hekimi kontrollerine gitmek ve diş travmalarından kaçınmak tercih edilen yoldur. Eğer diş gıcırdatma probleminiz varsa, gece plağı kullanmak köklerin zarar görmesini engelleyebilir.

Hangi durumda diş kökü erimesi için acilen doktora gitmeliyim?

Dişinizde ani ve şiddetli bir sallanma, diş etinizde geçmeyen bir şişlik veya diş renginde hızlı bir değişim fark ederseniz vakit kaybetmeden bir diş hekimine görünmelisiniz.

Hamilelikte diş kökü erimesi olur mu, dişlerimi nasıl korurum?

Hamilelikte diş kökü erimesi doğrudan artmaz, ancak diş eti sorunları tetiklenebilir. Ağız hijyenine ekstra özen göstermek ve düzenli kontrolleri aksatmamak dişlerinizi koruyacaktır.

Çocuklarda diş kökü erimesi farklı mı seyrediyor?

Çocuklarda süt dişlerinin köklerinin erimesi zaten doğal bir süreçtir. Ancak kalıcı dişlerde görülen erimeler genellikle bir darbe sonucu oluşur ve daha hızlı müdahale gerektirir.

Yaşlılarda diş kökü erimesi çok mu yaygın?

Yaşlılarda diş eti çekilmesi ve yılların getirdiği aşınmalar nedeniyle kök yüzeyleri daha savunmasız kalabilir. Bu durum erime riskini gençlere göre biraz daha artırabilir.

Diş kökü erimesi stresle ilgili olabilir mi?

Stres, diş gıcırdatmayı (bruksizm) artırdığı için dolaylı yoldan diş köklerine aşırı yük binmesine ve erime sürecinin hızlanmasına neden olabilir.

Vitamin veya mineral eksikliği diş kökü erimesi yapar mı?

Vitamin ve mineral eksikliği diş eti sağlığını bozarak süreci zorlaştırabilir, ancak tek başına diş kökü erimesinin ana sebebi genellikle bunlar değildir.

İç (internal) ve dış (eksternal) rezorbsiyon ne demek, hangisi daha kötü?

İç rezorbsiyon dişin içinden, dış rezorbsiyon dişin dış yüzeyinden başlar. Dış rezorbsiyon genellikle daha hızlı ilerler ve kontrol altına alınması daha zor olabilir.

Diş kökü erimesi olan biri normal bir hayat sürebilir mi?

Evet, kesinlikle sürebilir. Erken teşhis ve uygun tedavi ile dişlerinizdeki sorun çözülürse günlük hayatınızda hiçbir kısıtlama yaşamazsınız.

Diş kökü erimesi olanlar ne yememeli?

Çok sert, dişe darbe etkisi yapacak yiyeceklerden kaçınmak iyidir. Ayrıca aşırı şekerli ve asitli gıdalar diş eti sağlığını bozarak durumu kötüleştirebilir.

Spor yaparken nelere dikkat etmeliyim?

Dişinize darbe alabileceğiniz sert sporlarda mutlaka ağız koruyucu (dişlik) kullanmalısınız. Diş kökü erimesi olan kişilerde darbe, dişin kaybını hızlandırabilir.